De bruine kiekendief is een jaarlijks weerkerend fenomeen in de reepkens.

In april kan je hem boven het riet haast niet missen.

* jongen zijn al uitgevlogen maar worden nog in de buurt van het nest gevoerd door de ouders. Jonge bruine kiekendieven kruipen al na 3 - 4 weken uit het nest en verblijven dan in de onmiddelijke omgeving van het nest.

Kenmerken

De Bruine kiekendief is ongeveer zo groot als een Buizerd en daarmee de grootste kiekendief van Europa. De Bruine kiekendief heeft een lager gewicht dan de Buizerd en heeft daardoor een lichtere, tragere vlucht waarbij de kop vaak naar beneden is gericht. Volwassen mannetjes hebben een donkerbuine rug en schouders, grijze vleugels (bovenzijde) met zwarte vleugelpunten, een lange, smalle grijze staart en een beigewitte kop met lengte strepen. De onderzijde van het lichaam is donker roestkleurig, de onderzijde van de vleugels is licht met zwarte vleugelpunten.
Volwassen vrouwtjes zijn vrijwel geheel donkerbruin behalve de kruin, keel en voorrand van de vleugel: die zijn cremekleurig. Jonge dieren zijn een donkere versie van de vrouwtjes: het bruin is donkerder en ook de lichtere partijen zijn meer geel/bruin in plaats van cremekleurig.
Ook worden bij bruine kiekendieven wel eens melanistische exemplaren gezien, dit is een kleurafwijking waardoor ze heel donker zijn.

Gelijkende soorten

 De Bruine kiekendief kan worden verward met de Wespendief (een zeldzame verschijning in de Reepkens) en de Buizerd (sommige jaren broedend in de Reepkens) . De Buizerd en de Bruine kiekendief kunnen het beste uit elkaar worden gehouden door de tekening op de ondervleugels en met enige oefening ook door het vliegbeeld (lange smalle staart).
Verspreiding
Van noordwest-Afrika tot en met zuidelijk Scandinavië en dan oostwaarts tot en met Japan. Ze overwinteren zuidelijker, dus b.v. West-Afrika en India.

Habitat en leefwijze

De Bruine kiekendief jaagt in open terrein maar broedt vooral in riet- en ruigtevelden en langs kreken. Hun jachtvluchten strekken zich over honderden hectaren uit (3-15 km2) tot soms wel 8 km van het nest, meestal boven agrarisch cultuurland. Ze jagen met een langzame schommellende vlucht langs sloten en ruigteranden. Ook pas gemaaide of geoogste percelen zijn erg in trek omdat de muizen daar minder schuilmogelijkheden hebben. Zodra ze een mogelijke prooi zien laten ze zich, soms met een sierlijke draai, ineens vallen en verdwijnen dan vaak uit het zicht. De prooien worden meestal op de grond maar ook wel eens in het water of in de vlucht gepakt. Hun lange poten komen goed van pas bij de jacht in de halfhoge vegetatie.
Bruine kiekendieven zijn niet erg territoriaal. Een klein gebied rondom het nest wordt tegen soortgenoten verdedigd, maar hun jachtgebieden kunnen voor grote delen overlappen.

Voedsel

Vogels (zoals fazanten, eenden, meerkoeten) en kleine zoogdieren zoals muizen, ratten en (meestal jonge) konijnen en hazen. Soms ook vissen (meestal dode) en amfibieen.

Broedgedrag

Broedt meestal in rietvelden (soms al in minder dan 1 hectare) maar ook in granen e.d. liefst op natte plekken. Ze arriveren vanaf eind maart, mannetjes vaak wat eerder. Al snel begint het mannetje met zijn baltsvluchten. De balts van het mannetje Bruine kiekendief is een prachtig staaltje lucht-acrobatiek. Tijdens de baltsvlucht wordt voortdurend geroepen.
Het nest wordt meestal gebouwd in dicht riet, soms in graanvelden als het gewas al voldoende hoog is. Deze nestconstructies hebben een maat van 60 à 80 cm, dat als het ware gevlochten wordt in het riet. Het wijfje blijft gedurende de broed dagelijks nestmateriaal aanvoeren (meestal in de vroege uurtjes). Het nest haalt dan ook bij het ringen eind juni een respectabele hoogte van 60 à 90 cm Het mag dan ook duidelijk zijn dat het verstoren van de nestbouw een zware ingreep betekend voor het succesvol uitbroeden van jongen. Bruine kiekendieven zijn over het algemeen monogaam maar in goede broedgebieden komt polygamie bij kiekendieven regelmatig voor, alhoewel dit meestal nefast is voor het succes.Gemiddeld beginnen ze met de eileg in laatse week van april (11 april - 24 mei), de legselgrootte is gemiddeld 4.6 eieren. Als het vrouwtje de eieren bebroed zorgt het mannetje voor het voer. Terwijl het mannetje met een prooi arriveert waarschuwt hij het vrouwtje die hem dan vaak tegemoet komt om de prooi over te nemen. Vaak resulteert dit in een prooioverdracht in de lucht maar soms dropt het mannetje de prooi ook gewoon botweg in het nest. Als de jongen uit het ei zijn gekomen zorgt het mannetje de eerste 7-10 dagen nog alleen voor het voer, daarna gaat het vouwtje in toenemende mate ook op jacht.
In de Reepkens werd een eenmalige ingreep gedaan in het Rietland (8 Ha) door de verwijdering van Water-Boswilg in een rietveld in 2001. Deze ingreep kan als een kantelmoment beschouwd worden voor het broeden van de Bruine kiekendief die vanaf dan van één broedgeval naar twee ging (zie tabel). De eerste jaren (2003+) ging het om één mannetje (polygaam) met een slecht resultaat tot gevolg. Momenteel gaat het om twee koppels.

Trek